Trening CrossFit: Jak wygląda? Przewodnik dla początkujących

Zastanawiasz się, jak wygląda trening CrossFit i czy to aktywność dla Ciebie? To świetnie, bo wiele osób myśli, że to tylko chaotyczne podnoszenie ciężarów i ekstremalny wysiłek. Nic bardziej mylnego! CrossFit to przemyślany program treningowy, który rozwija wszechstronną sprawność fizyczną, a zrozumienie jego struktury to klucz do czerpania z niego maksymalnych korzyści i bezpiecznego startu.

Czym tak naprawdę jest CrossFit? To więcej niż myślisz

Dla wielu osób CrossFit to po prostu intensywne ćwiczenia. Jednak w rzeczywistości to kompleksowy program treningowy, który ma za zadanie rozwijać wszechstronną sprawność fizyczną. Łączy w sobie elementy z trzech głównych dyscyplin: gimnastyki, podnoszenia ciężarów (dwuboju olimpijskiego i trójboju siłowego) oraz ćwiczeń wydolnościowych (bieganie, wiosłowanie, skakanie). To właśnie ta różnorodność sprawia, że CrossFit jest tak skuteczny w budowaniu ogólnej kondycji i przygotowaniu ciała na każdą ewentualność.

Filozofia CrossFit: dlaczego celem jest wszechstronna sprawność, a nie tylko mięśnie?

Filozofia CrossFit jest prosta, ale głęboka: dążyć do wszechstronnej sprawności, a nie specjalizować się w jednej dziedzinie. Nie chodzi o to, by być najlepszym w podnoszeniu ciężarów, bieganiu maratonów czy akrobatyce. Chodzi o to, by być dobrym we wszystkim. Treningi są zaprojektowane tak, aby przygotować Twoje ciało na szeroki zakres wyzwań fizycznych, zarówno tych sportowych, jak i codziennych. To podejście, które osobiście bardzo cenię, bo przekłada się na realną jakość życia.

Rozwój 10 cech motorycznych: co to oznacza w praktyce?

Aby osiągnąć tę wszechstronną sprawność, CrossFit koncentruje się na rozwoju dziesięciu kluczowych zdolności fizycznych. To one są fundamentem, na którym buduje się prawdziwą kondycję. Oto one:

• Wydolność krążeniowo-oddechowa: Zdolność organizmu do pobierania, transportowania i wykorzystywania tlenu. Czyli po prostu, żebyś się nie zadyszał po wejściu na trzecie piętro.
• Wytrzymałość: Zdolność mięśni do wykonywania powtarzalnych ruchów przez dłuższy czas. Pomyśl o długiej serii pompek.
• Siła: Zdolność mięśni do generowania maksymalnej siły. Tutaj liczy się, ile podniesiesz w martwym ciągu.
• Gibkość: Zakres ruchu w stawach. Ważne, by móc swobodnie wykonywać przysiady czy podciągnięcia.
• Moc: Zdolność do generowania maksymalnej siły w jak najkrótszym czasie. To sprint, skok na skrzynię czy rzut piłką.
• Szybkość: Zdolność do minimalizowania czasu potrzebnego na pokonanie danego dystansu. Krótkie zrywy, szybkie ruchy.
• Zwinność: Zdolność do szybkiej zmiany kierunku ruchu. Przydatne w wielu sportach i w życiu.
• Równowaga: Zdolność do utrzymania kontroli nad środkiem ciężkości ciała. Kluczowa w wielu ćwiczeniach.
• Koordynacja: Zdolność do łączenia wielu ruchów w płynną całość. Niezbędna przy bardziej złożonych ćwiczeniach.
• Dokładność: Zdolność do kontrolowania ruchu w określonym kierunku lub z określoną intensywnością. Precyzja w każdym powtórzeniu.

Jak wygląda typowy trening w boxie? Przewodnik krok po kroku

Kiedy po raz pierwszy wchodzisz do boxa tak nazywamy kluby CrossFit możesz poczuć się nieco zagubiony. Wszędzie sprzęt, ludzie ćwiczą w różnym tempie, a trener wydaje się mówić w obcym języku. Ale spokojnie! Trening CrossFit ma zawsze ustrukturyzowaną formę, a nie jest chaosem. Każda sesja jest starannie zaplanowana, aby zapewnić efektywność i bezpieczeństwo.

To nie chaos, to plan: 4 filary każdej sesji treningowej

Typowy trening CrossFit trwa zazwyczaj około 60 minut i jest podzielony na cztery główne, logicznie następujące po sobie części. Każda z nich ma swoje konkretne zadanie i jest niezbędna dla całościowego rozwoju.

Faza 1: Rozgrzewka (10-15 minut) przygotowanie ciała do walki

Rozgrzewka w CrossFit to coś więcej niż kilka pajacyków. To kluczowy element, który przygotowuje Twoje ciało i umysł do nadchodzącego wysiłku. Zazwyczaj trwa od 10 do 15 minut i składa się z kilku etapów. Zaczynamy od ogólnego podniesienia temperatury ciała i tętna, np. przez lekkie bieganie, wiosłowanie czy skakanie na skakance. Następnie przechodzimy do dynamicznego rozciągania i mobilizacji stawów, koncentrując się na ruchach, które będą wykonywane w dalszej części treningu. Dobra rozgrzewka minimalizuje ryzyko kontuzji i pozwala na pełne zaangażowanie w ćwiczenia.

Faza 2: Siła i technika fundamenty Twojego progresu

Po rozgrzewce przychodzi czas na część techniczną lub siłową. To tutaj budujemy fundamenty Twojej sprawności. W zależności od dnia, może to być nauka nowych wzorców ruchowych, doskonalenie techniki skomplikowanych ćwiczeń (jak rwanie czy zarzut) lub praca nad siłą w konkretnym ćwiczeniu (np. przysiady ze sztangą, martwy ciąg, wyciskanie). Ta faza jest niezwykle ważna, zwłaszcza dla początkujących, ponieważ pozwala na bezpieczne opanowanie techniki, zanim przejdziemy do intensywnego WOD-u. Trenerzy poświęcają tu dużo uwagi każdemu uczestnikowi.

Faza 3: WOD (Workout of the Day) serce i esencja treningu

WOD, czyli Workout of the Day, to serce każdego treningu CrossFit. To najbardziej intensywna i zmienna część sesji, która zazwyczaj trwa od 5 do 20-30 minut. WOD to zestaw ćwiczeń, które wykonuje się z maksymalnym wysiłkiem, często na czas lub na liczbę powtórzeń. To tutaj sprawdzasz swoją kondycję, wytrzymałość i siłę. Co ważne, każdy WOD jest skalowalny, co oznacza, że niezależnie od Twojego poziomu zaawansowania, trener dostosuje obciążenie, liczbę powtórzeń lub trudność ćwiczeń tak, abyś mógł go wykonać efektywnie i bezpiecznie. To właśnie ta skalowalność sprawia, że CrossFit jest dostępny dla każdego.

Faza 4: Cool down czyli jak mądrze zakończyć wysiłek

Ostatnia faza, cool down, to często niedoceniany, ale niezwykle ważny element treningu. Po intensywnym WOD-zie Twoje ciało potrzebuje czasu na powrót do stanu spoczynku. Cool down, czyli wyciszenie, trwa zazwyczaj około 5-10 minut i obejmuje lekkie ćwiczenia rozciągające oraz obniżające tętno. Pomaga to w regeneracji mięśni, zmniejsza ryzyko zakwasów i poprawia elastyczność. To moment, aby podziękować sobie za wysiłek i przygotować ciało na kolejny dzień.

WOD, AMRAP, EMOM: rozszyfrowujemy żargon crossfitowy

Jak w każdej specjalistycznej dziedzinie, tak i w CrossFit mamy swój specyficzny żargon. Na początku może wydawać się to przytłaczające, ale poznanie kilku kluczowych pojęć pozwoli Ci znacznie lepiej zrozumieć strukturę treningów i komunikować się z innymi crossfiterami. Warto się z nimi zapoznać, by czuć się pewniej w boxie.

Co to jest WOD i dlaczego każdego dnia jest inny?

Już wspomniałem, że WOD to Workout of the Day, czyli trening dnia. Ale dlaczego jest tak istotny? WOD to codziennie zmieniający się zestaw ćwiczeń, który stanowi rdzeń każdej sesji. Ta zmienność jest celowa ma za zadanie zapobiegać adaptacji organizmu do jednego typu wysiłku, angażować różne grupy mięśniowe i rozwijać wszystkie 10 cech motorycznych. Dzięki temu każdy trening jest wyzwaniem, nigdy się nie nudzi, a Twoje ciało jest stale stymulowane do rozwoju. To właśnie ta różnorodność sprawia, że CrossFit jest tak skuteczny w budowaniu wszechstronnej sprawności.

Poznaj najpopularniejsze formaty treningu dnia, które musisz znać

WOD-y mogą przyjmować różne formaty, które dyktują tempo i strategię treningu. Znajomość tych formatów pomoże Ci lepiej przygotować się mentalnie i fizycznie do nadchodzącego wyzwania. Oto najpopularniejsze z nich:

AMRAP (As Many Rounds As Possible): walka z czasem o jak najwięcej rund

AMRAP to skrót od "As Many Rounds As Possible", czyli "jak najwięcej rund, jak to możliwe". W tym formacie masz określony czas (np. 15 minut) na wykonanie jak największej liczby rund danego zestawu ćwiczeń. Liczy się każde powtórzenie i każda runda. To format, który uczy zarządzania tempem i wytrzymałością. Zawsze staram się dać z siebie wszystko do ostatniej sekundy.

For Time: liczy się każda sekunda, by ukończyć zadanie

For Time oznacza, że masz do wykonania określony zestaw ćwiczeń lub rund w jak najkrótszym czasie. Tutaj liczy się szybkość i efektywność. Celem jest ukończenie zadania przed innymi lub po prostu poprawienie swojego poprzedniego wyniku. To format, który często wyzwala ducha rywalizacji i uczy, jak przełamywać własne bariery.

EMOM (Every Minute On the Minute): praca i odpoczynek w idealnej harmonii

EMOM to "Every Minute On the Minute". W tym formacie wykonujesz określone ćwiczenie lub zestaw ćwiczeń na początku każdej minuty. Pozostały czas do końca minuty to Twój odpoczynek. Jeśli skończysz szybko, masz więcej czasu na regenerację. Jeśli wolno, odpoczynek jest krótszy. To świetny sposób na poprawę tempa i wytrzymałości, a także na naukę zarządzania wysiłkiem.

Tabata i inne interwały: maksymalna intensywność w krótkich zrywach

Tabata to popularny format treningu interwałowego o wysokiej intensywności (HIIT). Składa się z 8 rund, z których każda to 20 sekund maksymalnej pracy i 10 sekund odpoczynku. Cała Tabata trwa więc tylko 4 minuty, ale jest niezwykle wymagająca. W CrossFit często spotkasz też inne wariacje treningów interwałowych, które mają na celu krótkie, intensywne zrywy wysiłku przeplatane krótkimi przerwami.

Jakie ćwiczenia wykonuje się na treningu CrossFit?

CrossFit bazuje na ruchach funkcjonalnych, czyli takich, które naśladują naturalne wzorce ruchowe człowieka i są przydatne w życiu codziennym. To nie izolowane ćwiczenia na maszynach, ale złożone ruchy angażujące wiele grup mięśniowych jednocześnie. Dzięki temu budujesz siłę i sprawność, która ma realne zastosowanie. Poniżej przedstawiam zarówno ćwiczenia z masą własnego ciała, jak i te z użyciem sprzętu.

Fundamenty, które poznasz na początku: ruchy z ciężarem własnego ciała

Zanim zaczniesz podnosić ciężary, musisz opanować kontrolę nad własnym ciałem. Ćwiczenia z masą własnego ciała to fundament, bez którego trudno o bezpieczny i efektywny progres. Są one obecne na każdym etapie zaawansowania, a ich doskonalenie to ciągły proces.

Air Squat (przysiad) król wszystkich ćwiczeń

Air Squat to podstawowy przysiad bez obciążenia. Wydaje się prosty, ale jego prawidłowe wykonanie wymaga mobilności i kontroli. To ruch, który wykonujemy setki razy dziennie siadając, wstając. W CrossFit uczymy się go robić głęboko, z prostymi plecami i kolanami skierowanymi na zewnątrz, co jest bazą do wszystkich innych przysiadów.

Push-up (pompka) klasyka w nowym wydaniu

Pompka to klasyczne ćwiczenie na klatkę piersiową, barki i triceps. W CrossFit kładziemy nacisk na pełny zakres ruchu klatka piersiowa dotyka ziemi, a ramiona są w pełni wyprostowane na górze. Dla początkujących często skalujemy to ćwiczenie, wykonując je na kolanach lub z rękami na podwyższeniu.

Burpee ćwiczenie, które pokochasz nienawidzić

Burpee to złożone ćwiczenie angażujące całe ciało, które szybko podnosi tętno. Polega na przejściu z pozycji stojącej do pompki, a następnie dynamicznym powrocie do pozycji stojącej z wyskokiem i klaśnięciem nad głową. Jest to jedno z najbardziej efektywnych ćwiczeń na poprawę wydolności, choć początkowo bywa bardzo męczące.

Pull-up (podciąganie) droga do silnych pleców

Podciąganie na drążku to ćwiczenie budujące siłę pleców i ramion. W CrossFit często wykonuje się je w wersji kip, czyli z użyciem pędu ciała, co pozwala na wykonanie większej liczby powtórzeń w krótszym czasie. Dla początkujących istnieją liczne modyfikacje, np. podciąganie z gumą oporową lub na maszynie z asystą.

Wejście na wyższy poziom: podstawowe narzędzia pracy crossfitera

Kiedy opanujesz podstawy z masą własnego ciała, do gry wchodzą narzędzia, które pozwolą Ci na dalszy rozwój siły i mocy. To właśnie one sprawiają, że treningi są tak różnorodne i wymagające.

Sztanga: martwy ciąg, przysiady i wyciskanie

Sztanga to królowa treningu siłowego. W CrossFit wykorzystujemy ją do ćwiczeń takich jak:

• Martwy ciąg (Deadlift): Podnoszenie sztangi z ziemi do pozycji stojącej. Buduje siłę całego ciała, zwłaszcza pleców i nóg.
• Przysiady (Back Squat, Front Squat, Overhead Squat): Przysiady ze sztangą na plecach, z przodu lub nad głową. Rozwijają siłę nóg i stabilizację tułowia.
• Wyciskanie (Shoulder Press, Push Press, Push Jerk): Wyciskanie sztangi nad głowę z różnych pozycji. Buduje siłę barków i ramion.

Kettlebell: od swingu po tureckie wstawanie

Kettlebell, czyli odważnik kulowy, to wszechstronne narzędzie do treningu siłowego i kondycyjnego. Najpopularniejsze ćwiczenia to:

• Swing: Dynamiczne wymachy kettlebell między nogami a wysokością barków. Świetnie rozwija moc bioder i wytrzymałość.
• Tureckie wstawanie (Turkish Get-Up): Złożone ćwiczenie, które polega na wstawaniu z pozycji leżącej z kettlebell nad głową. Doskonale poprawia stabilizację, siłę i koordynację.

Skrzynia, piłka i skakanka: Twoi nowi sprzymierzeńcy w walce o kondycję

Te proste narzędzia są nieodłącznym elementem treningów CrossFit:

• Skrzynia (Box Jumps): Skoki na skrzynię rozwijają moc nóg i koordynację.
• Piłka lekarska (Wall Balls): Rzuty piłką lekarską o ścianę z przysiadu. To świetne ćwiczenie na całe ciało, łączące siłę i wytrzymałość.
• Skakanka (Double Unders): Skakanie na skakance, często w zaawansowanej formie "double unders", gdzie linka przechodzi dwa razy pod stopami podczas jednego skoku. Poprawia koordynację i wydolność.

Pierwszy raz na CrossFit? Co musisz wiedzieć, by dobrze zacząć

Decyzja o rozpoczęciu treningów CrossFit to świetny krok w stronę lepszej kondycji i zdrowia. Jednak jak w każdej nowej aktywności, odpowiednie przygotowanie to klucz do sukcesu i bezpieczeństwa. Nie rzucaj się na głęboką wodę bez znajomości podstaw. Pozwól, że podzielę się z Tobą kilkoma radami, które pomogą Ci zacząć mądrze.

Jak wybrać odpowiedni box w Polsce? Rola trenera i społeczności

Wybór odpowiedniego boxa to jedna z najważniejszych decyzji. W Polsce CrossFit cieszy się rosnącą popularnością, a liczba klubów rośnie. Szukaj miejsca, które ma wykwalifikowanych trenerów (z certyfikatami CrossFit Level 1 i wyższymi), którzy potrafią uczyć techniki i skalować ćwiczenia. Zwróć uwagę na atmosferę społeczność CrossFit jest często bardzo wspierająca i motywująca. Odwiedź kilka boxów, zapytaj o zajęcia próbne i porozmawiaj z trenerami. Pamiętaj, że dobry trener to Twój przewodnik po świecie CrossFit, a wspierająca społeczność to dodatkowa motywacja. Warto również sprawdzić, czy box organizuje wewnętrzne zawody lub bierze udział w lokalnych wydarzeniach to świetna okazja, by poczuć ducha rywalizacji i wspólnoty.

Kurs „On-Ramp” lub „Intro”: Twoja brama do świata CrossFit

Dla początkujących kursy wprowadzające, takie jak „On-Ramp” czy „Fundamentals”, są absolutnie kluczowe. To nie jest opcja, to konieczność. Podczas tych kilku-kilkunastu sesji nauczysz się podstawowych wzorców ruchowych, prawidłowej techniki ćwiczeń (zarówno z masą własnego ciała, jak i z obciążeniem) oraz zasad bezpieczeństwa. Trenerzy poświęcają dużo czasu na indywidualne poprawki i wyjaśnienia. Dzięki temu wejdziesz na regularne zajęcia z solidnymi podstawami, co znacząco zmniejszy ryzyko kontuzji i zwiększy efektywność treningów. Nie pomijaj tego etapu to inwestycja w Twoje zdrowie i progres.

Skalowanie, czyli jak dostosować trening do swoich możliwości

Jedną z największych zalet CrossFit jest jego skalowalność. Oznacza to, że każdy trening, niezależnie od tego, jak trudny wydaje się na pierwszy rzut oka, może być dostosowany do Twojego indywidualnego poziomu zaawansowania. Jeśli nie potrafisz zrobić podciągnięcia, wykonasz je z gumą oporową. Jeśli sztanga jest za ciężka, użyjesz lżejszej lub wykonasz ćwiczenie z kettlebell. Trener zawsze pokaże Ci modyfikacje, które pozwolą Ci wykonać WOD efektywnie i bezpiecznie. Nie ma wstydu w skalowaniu to mądre podejście do treningu, które pozwala na stały progres bez ryzyka przetrenowania czy kontuzji.

Najczęstsze błędy początkujących i jak ich unikać

Jako doświadczony trener widziałem wiele błędów, które mogą zniechęcić do CrossFit lub prowadzić do kontuzji. Oto najczęstsze z nich i moje rady, jak ich unikać:

• Zbyt szybka progresja: Chęć szybkiego podnoszenia dużych ciężarów lub wykonywania skomplikowanych ruchów bez opanowania techniki. Pamiętaj, technika zawsze przed ciężarem i szybkością.
• Ignorowanie rozgrzewki i cool down: Przeskakiwanie tych faz to prosta droga do kontuzji i gorszej regeneracji. Są one integralną częścią treningu.
• Brak regeneracji: Trenowanie codziennie na początku to za dużo dla organizmu. Zacznij od 2-3 razy w tygodniu, dając ciału czas na odpoczynek i adaptację. Po około 3 miesiącach możesz zwiększyć częstotliwość do 3-4 razy w tygodniu.
• Porównywanie się do innych: Każdy ma inną historię treningową. Skup się na własnym progresie, a nie na tym, co robią inni.
• Zła dieta i nawodnienie: Trening to tylko część sukcesu. Bez odpowiedniego paliwa i wody, Twoje ciało nie będzie w stanie efektywnie się regenerować i rozwijać.
• Nie słuchanie trenera: Trener jest tam, aby Ci pomóc i zapewnić bezpieczeństwo. Słuchaj jego wskazówek i nie bój się zadawać pytań.

Korzyści, ryzyko i obalanie mitów: czy CrossFit jest dla Ciebie?

CrossFit to aktywność, która budzi wiele emocji od entuzjazmu po sceptycyzm. Zanim zdecydujesz, czy jest dla Ciebie, warto przyjrzeć się zarówno jego realnym korzyściom, jak i potencjalnym ryzykom. Moim zdaniem, świadome podejście do treningu to podstawa.

Co zyskasz trenując CrossFit? Realne efekty poparte liczbami

Regularne treningi CrossFit przynoszą mnóstwo wymiernych korzyści, które wykraczają poza estetykę. Oto, czego możesz się spodziewać:

• Znaczące spalanie kalorii: W ciągu godziny intensywnego treningu CrossFit możesz spalić od 600 do nawet 900 kcal, co czyni go bardzo efektywnym narzędziem w walce o szczupłą sylwetkę.
• Poprawa wydolności sercowo-naczyniowej: Badania pokazują, że regularny trening CrossFit może zwiększyć Twoje VO2max (maksymalny pobór tlenu) o 7-10% już w ciągu kilku tygodni, co przekłada się na lepszą kondycję i zdrowie serca.
• Wzrost siły i wytrzymałości: Dzięki różnorodności ćwiczeń i progresywnemu obciążeniu, zauważysz znaczący wzrost siły mięśniowej i wytrzymałości, co ułatwi Ci codzienne funkcjonowanie.
• Lepsza koordynacja i zwinność: Złożone ruchy i szybkie zmiany kierunku poprawiają Twoją koordynację, równowagę i zwinność, co jest przydatne w wielu sportach i sytuacjach życiowych.
• Budowanie odporności psychicznej: Przełamywanie własnych barier podczas WOD-ów uczy wytrwałości, dyscypliny i radzenia sobie ze stresem.
• Wspierająca społeczność: CrossFit to nie tylko trening, to także silna społeczność, która motywuje, wspiera i celebruje wspólne sukcesy. To dla mnie jeden z największych atutów.

Prawda o kontuzjach: jak trenować ciężko, ale bezpiecznie?

Wokół CrossFit narosło wiele mitów dotyczących kontuzji. Prawda jest taka, że ryzyko urazów w CrossFit jest porównywalne do innych sportów o wysokiej intensywności, takich jak gimnastyka, podnoszenie ciężarów czy bieganie. Najczęstsze obszary urazów to barki, kręgosłup (zwłaszcza odcinek lędźwiowy) i kolana. Wiele kontuzji wynika jednak nie z samego treningu, ale z błędów, takich jak zła technika, zbyt szybka progresja obciążeń, brak odpowiedniej rozgrzewki, niedostateczna regeneracja czy ignorowanie sygnałów bólowych. Moje doświadczenie pokazuje, że osoby początkujące są najbardziej narażone na urazy, dlatego tak ważne są kursy wprowadzające i trening pod okiem doświadczonego trenera.

"Kluczem do bezpiecznego treningu CrossFit jest skupienie na prawidłowej technice, słuchanie swojego ciała i stopniowe zwiększanie obciążeń pod okiem doświadczonego trenera."

Przeciwwskazania: kiedy lepiej odpuścić lub skonsultować się z lekarzem?

Mimo że CrossFit jest skalowalny i dostępny dla wielu, istnieją pewne przeciwwskazania, które wymagają ostrożności lub konsultacji lekarskiej. Zawsze zalecam, aby w razie wątpliwości skonsultować się z lekarzem, zwłaszcza jeśli:

• Masz problemy z układem sercowo-naczyniowym (np. niekontrolowane nadciśnienie, arytmie).
• Cierpisz na ostre stany zapalne w organizmie lub masz gorączkę.
• Niedawno przeszedłeś poważną kontuzję lub operację i nie masz zgody lekarza na intensywny wysiłek.
• Masz poważne problemy ze stawami (np. zaawansowane zmiany zwyrodnieniowe, niestabilność stawów).
• Jesteś w ciąży (choć wiele kobiet trenuje CrossFit w ciąży, wymaga to specjalnego podejścia i konsultacji z lekarzem oraz trenerem).
• Odczuwasz przewlekły ból, którego przyczyna nie jest znana.

Przeczytaj również: CrossFit czy siłownia? Cele, koszty, efekty co wybrać?

Podsumowanie: dla kogo CrossFit będzie strzałem w dziesiątkę?

CrossFit to aktywność dla każdego, kto szuka wszechstronnego rozwoju fizycznego, lubi wyzwania i ceni sobie społeczność. Jeśli chcesz poprawić swoją siłę, wytrzymałość, kondycję, a przy tym nie nudzić się na treningach i poznawać nowych ludzi, to CrossFit może być dla Ciebie strzałem w dziesiątkę. Pamiętaj jednak, aby zacząć mądrze od kursu wprowadzającego i pod okiem doświadczonego trenera. To inwestycja, która z pewnością się opłaci, dając Ci nie tylko sprawniejsze ciało, ale i silniejszego ducha.